Duende

Bugün birçok insanın dile getirdiği “Hiçbir duygum bana ait değilmiş gibi” hissi, kişisel bir arıza olmaktan çok kültürel bir semptom. Sosyal medya akışları, sürekli bildirimler, algoritmik öneriler ve performatif görünürlük baskısı, duygulanımı bile arayüzleştiriyor. Tepkiler hızlanıyor, kanaatler keskinleşiyor ama temas azalıyor. Peki bu dönüşümün sinema ve dizilerdeki izdüşümü kendini nasıl gösteriyor? 

Büyük kopuş: 'Yalnızlık salgını' sinema ve dizilere nasıl yansıdı?

Film:&nbsp;Poor ThingsYönetmen:&nbsp;Yorgos LanthimosYapım yılı:&nbsp;2023Süre: 141 dakikaAkımla ilişkilendirilen yönetmenler ve bilhassa akımın öncülerinden Lanthimos, Yunanistan’da filizlenen Yunan Tuhaf Dalgası’nın aslında var olmadığını söylüyor. Her şey ekonomik krizin etkisinin yoğun bir şekilde hissedildiği 2010’lar Yunanistanı'nda sinema yapan bir grup insanın birbirlerini besleyerek üretmeye çabalamasıyla başlamış görünüyor. Başta Yorgos Lanthimos’un Dogtooth&nbsp;ve Athina Rachel Tsangari’nin Attenberg’i olmak üzere dünya çapında beğeni kazanan filmler, çağdaş Yunanistan sinemasının Yunan Tuhaf Dalgası olarak adlandırılmasına, ülkede hatta dünyada benzer işlerin üretilmeye başlamasına yol açıyor. Lanthimos, kendini öncüsü kabul edildiği bu "dalgadan" sıyırmayı başarmış belki de tek isim: Filmlerini İngilizce çekmeye, Britanya’nın önemli senaristleri ve dünya sinemasının yıldız oyuncuları ile çalışmaya ve okyanusun öteki kıyısında Akademi’nin dikkatini çekmeye başlamasıyla (özellikle 2018’de Olivia Colman’a Oscar ödülü kazandıran The Favourite’ın ardından) kabarık bütçelerin emanet edildiği, büyük stüdyoların yaratıcı özgürlük tanıdığı bir sinemacı o.&nbsp;Lanthimos, son filmi Poor Things’de tüm bu imkanları kullanıyor ve İskoçya’dan Alasdair Gray’in aynı adlı romanından daha önce The Favourite’ın da senaryosunu yazan Tony McNamara’nın uyarladığı filmle feminist bir Frankenstein hikayesi anlatıyor. Dr. Godwin Baxter (Willem Dafoe) ya da kendine taktığı isimle “God / Tanrı”, yetişkin bir kadına yeniden hayat vererek Bella’yı "yaratıyor". Bella’nın (Emma Stone) çok büyük ayrıcalıkları var: Geçmişin, ahlak kurallarının ya da toplumsal olguların yükünden muaf bir şekilde kendi yaşamını inşa etme özgürlüğü. Biz zavallıların hiçbir zaman sahip olmadığı bir yaşamı...<img src="https://images.aposto.com/2024/1/5/1707471067935.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.50" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Emma Stone, Poor Things | Kaynak: Disney StudiosBella, Emma Stone’un kariyer zirvesi niteliğindeki performansının da etkisiyle, sinema tarihine geçecek, bağımsız, güçlü, çok katmanlı ve derin bir kadın karaktere dönüşüyor. Filmin girişinde bir yetişkinin bedenine hapsolmuş bir bebekten farksız gördüğümüz, sözcük dağarcığı &nbsp;ve motor becerileri henüz gelişmemiş Bella, Bella’nın yolculuğundaki konumuyla belirlenen bölümlerin her birinde kendini, hayatı ve toplumu farklı yönleriyle tanıyor. Lizbon’da bedenini, dünyevi hazları ve cinselliği (ya da furious jump’ın muhteşem Türkçe çevirisiyle "coşkulu zıpzıp"ı keşfediyor. Gemi bölümünde zihni felsefeyle, fikirlerle, ideallerle doluyor. İskenderiye’de toplumsal eşitsizlik ve sınıfsal dengesizlik Bella’yı acı gerçeklerin farkına varıyor. Paris’te işçiliği (Bella özelinde seks işçiliğini) tecrübe ediyor ve sosyalizme yaklaşıyor. Londra’da ise en zorlu sınav onu bekliyor—geçmişiyle, kökleriyle ve kendisiyle yüzleşmek. <img src="https://images.aposto.com/2024/1/5/1707471099528.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.50" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Willem Dafoe, Poor Things | Kaynak: Disney StudiosBella, karşısına çıkan toplumsal dayatmaları ya da ahlaki bariyerleri imrenilesi bir umursamazlık ve özgüvenle karşılıyor. Ayıp ya da ahlaksız kabul edilmiş davranışları bastırmayı reddediyor. Önce çocukluğundan, sonra mantığıyla sorgulamayı öğrendiğinden ve nihayetinde özgürlüğüne düşkün ve hakkını arayan bir bireye dönüşmüş olmasından... Bella’nın (Holly Waddington imzalı kostümlerle de yaratıcı bir şekilde yansıtılmış) hızlandırılmış büyüme yolculuğu, Victoria döneminin değerleri ya da Bella’nın etrafındaki erkeklerin tepkileri düşünüldüğünde feminist bir masalı andırıyor. Bella erkeklerden daha üstün, daha zeki ya da daha ayrıcalıklı değil. Sadece onların koyduğu kurallara uymayı reddetmesi, onların kısıtlamalarını hiçe sayması ve kendini özgür bir birey olarak ifade edebilmesi, başta Duncan Wedderburn (Mark Ruffalo) ve Alfie Blessington (Christopher Abbott) tarafından ezilme veya aşağılanma olarak algılanıyor. Duncan’ın "eğlenilecek adam"lığı ile Max McCandles’ın (Ramy Youssef) ‘evlenilecek adam’lığı, Alfie’nin yıkıcılığı ile God’ın yaratıcılığı arasındaki tezatlar Bella’nın yolculuğunda farklı uçları temsil ediyor ve kendi yolunu çizerken daha sağlıklı seçimler yapmasına yarıyor.&nbsp;Tuhaf bir Frankenstein hikayesi, tuhaf bir feminist anlatı ya da tuhaf bir yol hikayesi... Hangisi olarak okumayı tercih edersen et, eğer Yunan Tuhaf Dalgası diye bir akım gerçekten varsa, bu film kesinlikle onun kusursuz bir örneği.Benzer işler:<ul fr-original-style="padding-inline-start: 20px;" style="padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; list-style-position: inside; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Orlando&nbsp;(1992, Sally Potter)</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Being John Malkovich (1999, Spike Jonze)</li></ul>Nerede izleyebilirsin? Poor Things,&nbsp;bugün gösterime giriyor.

Emma Stone’un başrolünde yer aldığı, En İyi Film dahil 11 dalda Oscar’a aday gösterilen Poor Things, bugün gösterimde.

Poor Things: Feminist bir Frankenstein hikayesi

<h3 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Tek isim, 7 karakter</h3>Aslında onun kariyerini örneklemek için 70 film bile yetersiz. 1970’lerde başlayan kariyerine savaş dramlarından müzikallere, romantik komedilerden biyografilere onlarca film sığdıran “Oscar kraliçesi”; önümüzdeki aylarda televizyonda&nbsp;Only Murders in the Building’in yeni sezonunda karşımıza çıkacak.Kramer vs Kramer, 1979 | Yönetmen: Robert Benton Kramer’in Kramer’e karşı geldiği velayet savaşında, terk ettiği oğlunu geri almaya çalıştı.Sophie’s Choice, 1982 | Yönetmen: Alan J. Pakula Yahudi soykırımından kurtulsa da yaptığı seçimin ağırlığını üzerinde taşıdı.The Hours, 2002 | Yönetmen: Stephen Daldry Sevdiği Virginia Woolf romanının kahramanı gibi, o sabah çiçeklerini kendi aldı.The Devil Wears Prada, 2006 | Yönetmen: David Frankel New York’un en ünlü moda dergisinin editör koltuğunda, çalışanlarına korku saldı.Mamma Mia!, 2008 | Yönetmen: Phyllida Lloyd Kızının düğününde, geçmişindeki üç erkekle yüzleşmesini ABBA şarkıları eşliğinde yaşadı.Julie &amp; Julia, 2009 | Yönetmen: Nora Ephron 20. yüzyılda ABD’ye Fransız mutfağını tanıttığı yemek kitabıyla, bir 21. yüzyıl blogger’ına ilham verdi.Florence Foster Jenkins, 2016 | Yönetmen: Stephen Frears Özgüveni ve mal varlığı sayesinde, rezalet sesine rağmen Carnegie Hall’da sahne aldı. <h3 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Bir keşif</h3><img src="https://images.aposto.com/2023/5/5/1686897917241.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.79" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Kaynak: IMDbAdaptation., 2002 | Yönetmen: Spike Jonze<span data-sheets-userformat='{"2":5059,"3":{"1":0},"4":{"1":2,"2":65280},"9":0,"10":1,"11":4,"12":0,"15":"Nunito"}' data-sheets-value="{&quot;1&quot;:2,&quot;2&quot;:&quot;Senarist Charlie Kaufman, Susan Orlean'ın The Orchid Thief adlı kitabını uyarlaması için işe alınır. Uyarlaması imkansız görünen bu kitap, halihazırda anksiyete ve özgüven sorunları yaşayan senaristin işini iyice zorlaştırmaktadır. Kitabı yazarıyla yüz yüze tartışmaya çekinen Charlie ve ona yardım eden Donald, yazarın kitabın konusu olan çeteyle ilişkisini fark ederler. Kaufman'ın tuhaf uyarlaması, başrole kendini ve var olmayan ikiz kardeşini yerleştiriyor.&quot;}" fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Senarist Charlie Kaufman, Susan Orlean'ın The Orchid Thief adlı kitabını uyarlaması için işe alınır. Uyarlaması imkansız görünen bu kitap, halihazırda anksiyete ve özgüven sorunları yaşayan senaristin işini iyice zorlaştırmaktadır. Kitabı yazarıyla yüz yüze tartışmaya çekinen Charlie ve ona yardım eden Donald, yazarın kitabın konusu olan çeteyle ilişkisini fark ederler. Kaufman'ın tuhaf uyarlaması, başrole kendini ve var olmayan ikiz kardeşini yerleştiriyor.

Spike Jonze ile ilgili hikayeler